Cái khó ló cái khôn, người Ấn Độ có những chiếc điều hòa đặc biệt của riêng mình.
Trong những ngày hè oi bức, điều hòa nhiệt độ là cứu cánh của con người, đặc biệt là tại các quốc gia có khí hậu nhiệt đới nóng bức như Việt Nam hay Ấn Độ. Tuy nhiên, đằng sau sự mát mẻ đó là hóa đơn tiền điện tăng vọt và những tác động tiêu cực đến môi trường như gia tăng hiệu ứng nhà kính.
Để giải quyết bài toán nan giải này, các nhà thiết kế tại Ấn Độ đã sáng tạo ra một hệ thống làm mát "thần kỳ": Không dùng điện, thân thiện với môi trường mà lại đẹp như một tác phẩm nghệ thuật.
Sự kết hợp giữa truyền thống và nghệ thuật
Hệ thống làm mát độc đáo này là thành quả hợp tác giữa công ty thiết kế Ant Studio và công ty Deki Electronics, có trụ sở tại New Delhi, Ấn Độ. Thay vì sử dụng lốc máy, gas lạnh hay các bảng mạch phức tạp, thiết bị này có cấu tạo vô cùng đơn giản và mộc mạc. Nó bao gồm một khung đỡ bằng kim loại hình tròn khổng lồ, bên trong được xếp kín hàng trăm ống đất nung (đất sét) tạo thành một cấu trúc y hệt như một chiếc tổ ong.
Anh Monish Siripurapu, người đồng sáng lập Ant Studio chia sẻ về nguồn cảm hứng của mình rằng, là một kiến trúc sư, anh muốn tìm kiếm một giải pháp vừa mang tính môi trường lại vừa đầy tính nghệ thuật. Đồng thời, nó phải được phát triển dựa trên những phương pháp thủ công truyền thống. Quả thực, thoạt nhìn, hệ thống này trông giống một tác phẩm nghệ thuật sắp đặt độc đáo hơn là một chiếc máy điều hòa (dù nó có thể khiến những người mắc hội chứng "sợ lỗ" hơi rùng mình một chút).
Nguyên lý hoạt động "thần kỳ"
Làm thế nào mà những ống đất nung khô khốc lại có thể phả ra hơi mát mà không cần cắm điện? Bí mật nằm ở nguyên lý bốc hơi nước tự nhiên và đặc tính ngậm nước của đất nung truyền thống.
Quá trình làm mát diễn ra vô cùng đơn giản. Nước được đổ lên hoặc cho chảy qua hệ thống. Nhờ đặc tính xốp, các ống đất nung sẽ nhanh chóng hấp thụ và ngậm nước. Khi những luồng không khí nóng bức của mùa hè thổi qua các ống đất nung ẩm ướt này, nước sẽ bốc hơi. Quá trình bốc hơi sẽ thu nhiệt từ không khí, làm giảm nhiệt độ của luồng khí. Kết quả là, luồng gió thổi ra ở mặt bên kia sẽ trở thành những luồng hơi lạnh mát rượi, giúp hạ nhiệt độ không gian xung quanh một cách tự nhiên.
Chiếc "điều hòa tổ ong" này mang trong mình những ưu điểm vượt trội mà các loại điều hòa hiện đại khó lòng có được. Đầu tiên, nó không tiêu tốn điện năng vì hoạt động hoàn toàn dựa vào nguyên lý vật lý tự nhiên, giúp tiết kiệm tối đa chi phí. Thứ hai, nó thân thiện với môi trường 100%, không thải ra khí nhà kính, góp phần làm giảm tình trạng nóng lên toàn cầu.
Bên cạnh đó, chi phí chế tạo thấp, vật liệu đất nung và khung thép rất rẻ, độ bền cao và gần như không tốn công duy trì bảo dưỡng. Cuối cùng, tính thẩm mỹ cao giúp nó trở thành một điểm nhấn kiến trúc sinh thái đẹp mắt cho các không gian công cộng, nhà máy hoặc sân vườn.
Nguồn: Tổng hợp
Hồng Duy Nhịp Sống Thị Trường.
Tlemcen - miền di sản nằm giữa lòng đá cổ
Nằm cách trung tâm thành phố chừng 30km, ở độ sâu hơn 50m dưới lòng đất, hang động Béni Add có tuổi đời hàng triệu năm này là một trong những kỳ quan địa chất lớn nhất Bắc Phi.
Rời xa sự nhộn nhịp của vùng duyên hải, hành trình đưa chúng tôi đến Tlemcen - thành phố vùng Tây Bắc cách thủ đô Algiers hơn 500 km.
Từ lòng hang đá mát lạnh đến những khoảng sân cung điện ngập nắng, mọi thứ như níu bước chân du khách đi chậm lại để lắng nghe câu chuyện về những triều đại đã qua.
Hành trình của chúng tôi bắt đầu bằng một trải nghiệm khá bất ngờ: đi sâu vào lòng núi tại hang động Béni Add. Nằm cách trung tâm thành phố chừng 30km, ở độ sâu hơn 50m dưới lòng đất, Béni Add có tuổi đời hàng triệu năm này là một trong những kỳ quan địa chất lớn nhất Bắc Phi.
Vừa bước qua cửa hang, cái nóng hanh khô của vùng cao nguyên lập tức biến mất, nhường chỗ cho một không khí mát lạnh. Dưới ánh đèn được bố trí khéo léo, những khối thạch nhũ và măng đá khổng lồ hiện ra với đủ hình thù kỳ lạ.
Chỗ này là những dải rèm đá mềm mại như lụa, chỗ kia là những cột đá sừng sững chống lên vòm trần sâu hoắm.
Không gian tĩnh mịch đến độ bạn có thể nghe rõ mồn một tiếng nước nhỏ giọt đều đặn từ trên trần hang. Nhưng Béni Add không chỉ là một kỳ quan địa chất.
Trong những năm tháng chiến tranh gian khổ, hang động này từng là một pháo đài tự nhiên kiên cố, che chở cho các chiến sĩ cách mạng Algérie đấu tranh giành độc lập.
"Đây thực sự là một kiệt tác của tạo hóa," một du khách đến từ Trung Quốc trầm trồ, ánh mắt ngỡ ngàng trước sự vĩ đại của những tác phẩm điêu khắc bằng đá được nhào nặn qua hàng thiên kỷ.
Trở lại mặt đất, chúng tôi ngược dòng thời gian về thế kỷ XIII khi dừng chân trước phế tích Mansourah, ngọn tháp kiêu hãnh của một nhà thờ Hồi giáo cổ.
Giữa không gian bao la, ngọn tháp bằng đá khoác lớp áo màu vàng cam nhuốm màu thời gian đứng sừng sững như một chứng tích cuối cùng của một thành trì kiên cố, được vương triều Marinid dựng lên trong cuộc vây hãm thành Tlemcen lịch sử.
Dù phần lớn nhà thờ đã bị tàn phá bởi những cuộc binh đao và sự nghiệt ngã của thời gian, ngọn tháp cao gần 40 mét này vẫn giữ nguyên vẻ trầm mặc, kiêu hãnh. Những mảng tường rạn vỡ, những ô vòm trống hoác nhìn thẳng lên nền trời xanh thẳm giống như những vết sẹo của lịch sử.
"Người ta gọi đây là thành phố của sự chiến thắng (Mansourah), nhưng với chúng tôi, nó là bài học về sự kiên cường," một hướng dẫn viên địa phương vừa chỉ tay vào những vết nứt thời gian trên tháp vừa nói.
Ký ức trong lòng thành phố
Để hiểu được cái gốc văn hóa của Tlemcen, Bảo tàng Quốc gia về Nghệ thuật và Lịch sử là nơi phải ghé qua. Nằm ngay trung tâm thành phố, bảo tàng lưu giữ kho tàng cổ vật khổng lồ, trải dài từ thời Tiền sử, thời La Mã cho đến các triều đại Hồi giáo vĩ đại như Almoravid, Almohad và Zayanid.
Ở đây, tôi bị thu hút bởi những bộ tiền cổ bằng vàng bạc, những tấm bản đồ viết tay bằng mực nghệ tây, và đặc biệt là bộ trang phục cưới Chedda cổ truyền của cô dâu Tlemcen - một kiệt tác dệt may đã được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.
Cách đó vài bước chân là Đại thánh đường Hồi giáo Tlemcen, một trong những công trình cổ nhất Bắc Phi từ thế kỷ XII.
Ngay khi bước qua cánh cửa gỗ nặng nề, sự ồn ào của phố thị ngoài kia bỗng dưng biến mất, nhường chỗ cho một không gian tâm linh phẳng lặng.
Ánh nắng rực rỡ đổ xuống khoảng sân rộng, nơi có bồn nước thanh tẩy bằng đá cẩm thạch. Bên trong chính điện, những vòm cuốn hình móng ngựa đặc trưng của nghệ thuật Moorish được đỡ bởi hàng chục cột đá.
Chi tiết tinh xảo nhất chính là chiếc đèn chùm bằng đồng khổng lồ treo giữa vòm mái, soi rõ những mảng phù điêu thạch cao khắc chữ thư pháp Ả Rập uốn lượn.
Vũ điệu nồng hậu, hương vị cao nguyên
Sau một buổi sáng mải miết với lịch sử, chúng tôi ghé vào một nhà hàng truyền thống. Và tại đây, sự hiếu khách nồng hậu đặc trưng của người Algérie đã để lại một kỷ niệm không thể nào quên.
Vừa bước qua cửa, không gian đã bừng lên bởi tiếng nhạc. Một nhóm nhạc công trong trang phục truyền thống vây lấy chúng tôi. Tiếng kèn ghaita cao vút, réo rắt hòa cùng nhịp trống derbouka và bendir dồn dập, mạnh mẽ làm lồng ngực người nghe cũng phải rung lên theo từng nhịp đập. Các nhạc công vừa chơi vừa nhún nhảy theo những bước vũ dân gian cổ xưa.
Nụ cười rạng rỡ và sự nhiệt thành của họ ngay lập tức xóa tan mọi rào cản ngôn ngữ lẫn sự mệt mỏi của chặng đường dài. Chẳng mấy chốc, cả đoàn chúng tôi, kể cả những người rụt rè nhất, cũng bị cuốn vào vòng nhảy trong tiếng vỗ tay vang dội.
Bữa trưa hôm đó thực sự là một trải nghiệm trọn vẹn cho các giác quan. Những mâm Couscous khổng lồ nghi ngút khói được bê ra. Hạt couscous nhẹ và tơi, ăn cùng thịt gà hầm mềm và các loại rau củ ngọt lịm, đậm đà.
Kết thúc bữa ăn là những ly trà bạc hà nóng hổi, được rót từ trên cao xuống để tạo bọt, ăn kèm với đậu phộng rang mặn ngọt. Với người dân nơi đây, bữa ăn không đơn thuần là để no bụng, mà là một nghi thức đón tiếp nồng hậu.
Sắc màu hoàng cung
Buổi chiều, hành trình tiếp tục đưa chúng tôi về Cung điện El Mechouar, trung tâm quyền lực một thời của triều đại Zayanid từ thế kỷ XIV. Dù phần lớn kiến trúc nguyên bản đã mất mát qua các thăng trầm lịch sử, khu vực chính của cung điện vừa được phục dựng gần đây đã tái hiện lại phần nào sự xa hoa của hoàng tộc thuở trước.
Rảo bước qua những dãy hành lang lộng gió, ngắm những bức tường thạch cao trắng muốt được chạm khắc tỉ mỉ như những dải ren, hay đứng bên hồ nước trong vắt phản chiếu bầu trời, tôi như cảm thấy thời gian đang ngừng lại.
Ánh nắng cuối ngày lọt qua các ô vòm cổ, đổ những vệt màu ấm áp lên các mảng gạch gốm xanh lam và xanh lục, tạo nên một khung cảnh cung đình trầm mặc.
Tlemcen không vồn vã, không ồn ào. Thành phố chinh phục kẻ lữ hành bằng chính sự tự tại của những di sản hàng thế kỷ, bằng cái hùng vĩ của thiên nhiên và trên hết là sự nồng ấm của con người./.
Vietnam +
Khám phá Oran: “Paris thu nhỏ” giữa lòng Bắc Phi
10 giờ sáng, Oran bắt đầu bừng lên trong ánh nắng rực rỡ. Không khí nơi đây khô ráo và mát mẻ với những làn gió biển thổi liên tục khiến cái nắng Bắc Phi trở nên dịu ngọt.
Nếu Algiers mang vẻ uy nghiêm của vị nữ hoàng áo trắng, thì Oran lại như gã lãng tử phóng khoáng bên bờ Địa Trung Hải.
Cách thủ đô khoảng 430 km về phía tây, hòn ngọc cảng biển lớn thứ hai này sở hữu vị trí chiến lược – nơi chạm ngõ giữa ba nền văn minh: châu Phi, châu Âu và Arab.
Chính nét độc đáo đó đã tạo nên một “La Radieuse” (Thành phố rực rỡ) đầy quyến rũ, nơi nhịp sống hiện đại hòa quyện nhịp nhàng vào các tầng nấc di sản từ thời Tây Ban Nha, Ottoman cho đến nước Pháp thuộc địa.
"Paris thu nhỏ" và bản giao hưởng kiến trúc Đông-Tây
10 giờ sáng, Oran bắt đầu bừng lên trong ánh nắng rực rỡ. Không khí nơi đây khô ráo và mát mẻ với những làn gió biển thổi liên tục khiến cái nắng Bắc Phi trở nên dịu ngọt.
Hành trình khám phá "Thành phố rạng rỡ" bắt đầu từ Quảng trường Place du 1er Novembre (Quảng trường 1 tháng 11) - trái tim đô thị và là nơi phản ánh rõ nét nhất nhịp sống xã hội của Oran.
Giữa khoảng sân rộng lớn ngập nắng, Tòa thị chính Oran hiện ra sừng sững như một dấu ấn kiến trúc mang phong cách châu Âu cổ điển.
Công trình nổi bật với mặt tiền cân đối, khối kiến trúc trắng xám nhuốm màu thời gian và hai tượng sư tử bằng đồng nổi tiếng đặt trang trọng trước cổng - biểu tượng của quyền lực và trật tự đô thị.
Một điều đặc biệt tại Oran là dấu ấn Pháp vẫn hiện diện vô cùng đậm nét qua các đại lộ lớn như Soummam hay ALN. Những tòa nhà mang phong cách Haussmann - đặc trưng của Paris thế kỷ XIX - với dãy ban công sắt uốn cong tinh tế, khung cửa sổ đối xứng và mặt tiền màu kem trang nhã nối tiếp nhau chạy dài. Sự cổ điển ấy khiến nhiều lữ khách ngỡ ngàng như đang lạc bước giữa một “Paris thu nhỏ” bên bờ Địa Trung Hải.
“Tôi thật sự bất ngờ khi đặt chân đến Oran. Thành phố này vừa cổ kính vừa lãng mạn,” một nữ du khách đến từ châu Âu chia sẻ khi đang dạo bộ gần quảng trường trung tâm.
Theo chị, điều khiến Oran chiếm trọn cảm tình của du khách không chỉ là kiến trúc đẹp hay khí hậu ôn hòa, mà còn là nụ cười ấm áp của con người nơi đây: “Người dân vô cùng hiếu khách. Dù bất đồng ngôn ngữ, họ vẫn luôn mỉm cười và sẵn sàng giúp đỡ bạn.”
Rời quảng trường, những bước chân lang thang tiếp tục đi qua Nhà hát Oran với lối kiến trúc baroque sang trọng, rồi dừng chân trước ga tàu Karguentah mang phong cách Moorish đặc trưng.
Những mái vòm lớn, hoa văn Hồi giáo tinh xảo và gam màu vàng nhạt khiến công trình này giống như một cung điện hoàng gia hơn là một nhà ga thông thường.
Những lớp trầm tích lịch sử lộng lẫy
Để hiểu sâu hơn về dòng chảy thời gian của vùng đất này, điểm dừng chân tiếp theo là Bảo tàng Quốc gia Ahmed Zabana (Musée National Zabana d’Oran). Nơi đây lưu giữ những bộ sưu tập vô giá về khảo cổ học, nghệ thuật và lịch sử tự nhiên của khu vực.
Đặc biệt, không gian trưng bày về cuộc Cách mạng giải phóng Algérie (1954-1962) giúp du khách hiểu rõ hơn về một giai đoạn lịch sử kiên cường đã định hình nên quốc gia ngày nay.
Bảo tàng, vì thế, không chỉ là nơi lưu giữ hiện vật, mà còn là không gian ký ức tập thể thiêng liêng của người dân địa phương.
Ngay sau đó, dòng thời gian tiếp tục dẫn dắt lữ khách qua những chương sử thăng trầm khác nhau của thành phố cảng.
Đó là Nhà thờ Hồi giáo Hassan Pasha - biểu tượng kiến trúc Ottoman được xây dựng vào thế kỷ XVIII với những dãy hành lang, mái vòm và chi tiết chạm khắc tinh tế; là Cung điện Bey (Palais du Bey) mang đậm dấu ấn phong kiến hoàng gia Hồi giáo và nhà tắm Thổ Nhĩ Kỳ cổ kính.
Một điểm nhấn đặc biệt khác trong hành trình là đấu trường bò tót Oran - một công trình vô cùng hiếm hoi tại châu Phi mang đậm tầm ảnh hưởng của nền văn minh Tây Ban Nha.
Dù hiện nay không còn hoạt động, đấu trường vẫn giữ nguyên vẹn giá trị kiến trúc độc đáo, góp thêm một mảng màu độc đáo vào bức tranh di sản đa sắc của thành phố.
Từ đỉnh pháo đài cổ đến thiên đường biển khơi
Từ trung tâm thành phố, con đường uốn lượn đưa du khách lên cao dần để đến với pháo đài Santa Cruz (Fort de Santa Cruz), ngọn hải đăng lịch sử và là điểm quan sát ngoạn mục nhất Oran.
Nằm kiêu hãnh bên cạnh pháo đài là nhà nguyện Đức Bà Santa Cruz - một công trình mang tính biểu tượng tâm linh, minh chứng cho sự giao thoa văn hóa lâu đời.
Từ vị trí lộng gió này, toàn bộ Oran thu gọn vào tầm mắt như một bức tranh toàn cảnh tráng lệ: khu cảng sầm uất phía dưới, những dãy nhà trắng san sát, các đại lộ thênh thang và đường viền xanh ngắt đầy mê hoặc của biển Địa Trung Hải. Ánh nắng trải đều lên không gian, khiến Oran hiện lên vừa cổ kính vừa căng tràn sức sống.
Sau một buổi sáng thấm đẫm trong không gian văn hóa, đoàn dừng chân dùng bữa tại một nhà hàng ven biển ngoài trung tâm.
Thưởng thức các món ăn Địa Trung Hải trong lúc ngắm nhìn những con sóng nhẹ xô vào bờ đá có lẽ là khoảnh khắc thư thái nhất hành trình. Không ồn ào, không quá hào nhoáng, Oran hấp dẫn bằng chính vẻ đẹp tự nhiên nguyên bản của nắng, biển và nhịp sống chậm rãi.
Hành trình tiếp tục hướng về vùng Cap Falcon và Bousfer. Nếu như Cap Falcon chào đón du khách bằng những mũi đá nhô ra biển kỳ vĩ và ngọn hải đăng cổ kính, thì Bousfer lại là một thiên đường nghỉ dưỡng đích thực. Nơi đây sở hữu những bãi cát vàng mịn màng, làn nước trong vắt và các khu resort yên bình nép mình bên bờ biển Địa Trung Hải.
Khi chiều muộn, ánh nắng dịu dần, phủ một lớp màu vàng cam ấm áp lên bờ biển Bousfer. Người dân địa phương và du khách thong thả dạo bộ trên cát, tiếng sóng vỗ rì rào hòa cùng tiếng cười nói bình yên, tạo nên một khoảng không gian tĩnh lặng, tách biệt hoàn toàn khỏi sự náo nhiệt của chốn đô thị.
Theo chị Ilmahane, một hướng dẫn viên du lịch địa phương, những năm gần đây Oran đang đón ngày càng nhiều đoàn khách quốc tế đến từ châu Á, trong đó có Việt Nam, Trung Quốc và Hàn Quốc.
“Chúng tôi đang tích cực triển khai nhiều giải pháp để quảng bá hình ảnh thành phố, từ việc sản xuất các thước phim giới thiệu cảnh đẹp, đẩy mạnh truyền thông trên mạng xã hội cho đến việc tham gia các hội chợ du lịch quốc tế để thu hút du khách,” chị Ilmahane chia sẻ.
Theo chị, chính quyền địa phương cũng kỳ vọng lợi thế về tài nguyên biển, di sản lịch sử dày dặn và văn hóa Địa Trung Hải đặc sắc sẽ giúp Oran trở thành ngôi sao mới của du lịch Bắc Phi trong thời gian tới./.
VietNam +
