Trong lớp trầm tích có niên đại xưa hơn chính loài người hiện đại chúng ta 1,5 triệu năm, các nhà khoa học vừa có phát hiện sốc.
Trong nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí PLOS One, nhóm tác giả quốc tế dẫn đầu bởi tiến sĩ Yolanda Fernández-Jalvo từ Bảo tàng Khoa học tự nhiên Quốc gia Tây Ban Nha tuyên bố họ đã tìm ra bằng chứng về một loài người cổ đem lửa vào hang động từ 1,8 triệu năm trước.
Phát hiện này đã đẩy mốc thời gian con người biết sử dụng và kiểm soát lửa lùi về quá khứ hàng trăm ngàn năm, làm đảo lộn đáng kể lịch sử nhân loại.
Lửa không chỉ là một công cụ sưởi ấm hay nấu chín thức ăn, mà còn là bước ngoặt vĩ đại thúc đẩy quá trình tiến hóa của bộ não và định hình cấu trúc xã hội loài người sơ khai.
Hang Wonderwerk ở Nam Phi, nơi loài người cổ Homo erectus và có thể là một số loài người khác nữa từng trú ngụ - Ảnh: NATURE
Theo Heritage Daily, các bằng chứng về lửa đã được phát hiện tại Wonderwerk ở Nam Phi, một di chỉ nổi tiếng liên quan đến các loài người đã tuyệt chủng.
Các nhà nghiên cứu đã thu thập 161 mẩu xương động vật từ các lớp trầm tích của hang động.
Để xác định xem liệu những bộ xương đó có thực sự bị đốt cháy hay không, các nhà khoa học đã sử dụng phương pháp quang phổ hồng ngoại biến đổi Fourier (FTIR) và một kỹ thuật phát quang mới được phát triển trong khoa học pháp y.
Kết quả là họ đã tìm thấy bằng chứng mạnh mẽ về việc bị đốt cháy ở cả 2 lớp trầm tích được nghiên cứu, bao gồm Lớp 10 và Lớp 11 cổ hơn tại hang Wonderwerk.
Ở Lớp 11, mọi xương hóa thạch màu trắng và xám đều cho kết quả dương tính với việc bị đốt cháy.
Ngoài ra, các nhà nghiên cứu còn tìm thấy các cụm tàn tích bị cháy riêng biệt bên trong hang động, cho thấy rằng các vụ cháy không phải là sự kiện ngẫu nhiên mà là hoạt động lặp đi lặp lại ở những khu vực cụ thể trong thời gian dài.
Chưa thể xác định lửa đó được người tiền sử tạo ra, hay họ lấy từ các đám cháy rừng và cố giữ nó đừng tắt để sử dụng.
Mặc dù vậy, việc một loài người cổ biết sử dụng và kiểm soát lửa vào thời điểm đó đã là đáng ngạc nhiên. Các nhà khoa học cho rằng họ có thể là người Homo erectus thuộc nền văn hóa Oldowan, những người đầu tiên sở hữu kỹ nghệ công cụ đá trên thế giới.
Homo erectus - biệt danh "người đứng thẳng" - là một loài rất cổ xưa trong chi Homo (chi Người) mà Homo sapiens chúng ta thuộc về. Một số bằng chứng cho thấy họ có thể là tổ tiên trực tiếp của chúng ta, hoặc gián tiếp nhưng chỉ thông qua 1 loài trung gian.
Anh Thư
Đào trúng 'báu vật' dưới lòng đất, công nhân bất ngờ kiếm tiền khủng nhờ 'lời tiên tri' từ 62 năm trước
Khi một công nhân xây dựng quyết định làm theo lời nhắn, đặt cược vào con ngựa mang tên 'Christmas Day' và bất ngờ giành chiến thắng, thu về khoản tiền ngoài mong đợi.
Một hộp thời gian được chôn dưới lòng đất suốt 62 năm đã mang đến câu chuyện khó tin tại Anh. Sau khi phát hiện một mẩu giấy viết tay từ năm 1964 với lời khuyên liên quan đến đua ngựa, một công nhân xây dựng quyết định làm theo và bất ngờ giành chiến thắng khi đặt cược vào đúng con ngựa vô địch.
Theo BBC, sự việc xảy ra tại Công viên Crystal Palace ở phía Nam London (Anh). Trong quá trình cải tạo công viên, các công nhân đã phát hiện một hộp thời gian được giấu dưới bệ của một bức tượng khi tiến hành di dời công trình này.
Làm theo lời hướng dẫn trong tờ giấy, người đàn ông trúng lớn.
Bên trong hộp có 4 đồng xu cổ cùng một mẩu giấy đã ngả màu theo thời gian. Nội dung lá thư cho biết số tiền từ những đồng xu này là phần thưởng thu được sau khi đặt cược thành công vào một con ngựa mang tên "Santa Claus" (Ông già Noel) vào năm 1964.
Người để lại lá thư còn gửi gắm một lời nhắn thú vị: Nếu ai đó tìm thấy hộp thời gian trong tương lai, hãy thử đặt cược vào một con ngựa có liên quan đến Giáng sinh.
Josh Smalls, 21 tuổi, quản lý hiện trường của dự án trùng tu, ban đầu không hoàn toàn tin vào lời nhắn trên. Tuy nhiên, do có niềm đam mê với môn đua ngựa từ nhỏ và gia đình từng có người làm công việc huấn luyện ngựa đua, anh quyết định thử vận may.
Sau khi tìm hiểu danh sách các cuộc đua sắp diễn ra, Smalls phát hiện một con ngựa mang tên "Christmas Day" (Ngày Giáng sinh) và đặt cược 20 bảng Anh.
Điều bất ngờ đã xảy ra khi "Christmas Day" giành chiến thắng trong cuộc đua cuối tuần trước với tỷ lệ cược 7/1, giúp Smalls nhận được khoản tiền thưởng ngoài mong đợi.
Dù mang đậm yếu tố ngẫu nhiên và trùng hợp, câu chuyện về chiếc hộp thời gian 62 năm tuổi vẫn đang trở thành đề tài được bàn luận sôi nổi. Ảnh minh họa.
Chia sẻ với truyền thông, chàng trai 21 tuổi cho biết anh vô cùng phấn khích khi chứng kiến kết quả. Theo Smalls, cảm giác ấy giống như được nhận quà Giáng sinh bất ngờ và càng đặc biệt hơn khi mọi chuyện bắt nguồn từ một lời nhắn được viết cách đây hơn sáu thập kỷ.
Câu chuyện còn xuất hiện thêm một chi tiết trùng hợp thú vị. Người đầu tiên phát hiện hộp thời gian là công nhân Craciun Marius Dorin, quốc tịch Romania. Trong tiếng Romania, họ "Craciun" lại có nghĩa là "Giáng sinh", trùng khớp với chủ đề xuyên suốt của câu chuyện.
Sau sự việc, đơn vị quản lý Công viên Crystal Palace đã đăng tải bài viết trên mạng xã hội với nội dung: "Lời tiên tri trong hộp thời gian đã trở thành sự thật". Bài đăng nhanh chóng thu hút sự quan tâm của đông đảo cư dân mạng, nhiều người bày tỏ sự ngạc nhiên trước chuỗi trùng hợp hiếm gặp này.
Không chỉ công chúng, Thị trưởng Christine Harris cũng bị cuốn hút bởi câu chuyện. Bà đã đặt cược 15 bảng Anh vào chính con ngựa "Christmas Day" và cho biết nếu thu được lợi nhuận, toàn bộ số tiền sẽ được quyên góp cho các hoạt động từ thiện.
Dù mang đậm yếu tố ngẫu nhiên và trùng hợp, câu chuyện về chiếc hộp thời gian 62 năm tuổi vẫn đang trở thành đề tài được bàn luận sôi nổi tại Anh, bởi những chi tiết kỳ lạ nối tiếp nhau như bước ra từ một bộ phim.
Minh Khuê (theo ETtoday)
Thứ các nhà thiên văn tìm kiếm nửa thế kỷ vừa xuất hiện
Dữ liệu từ 2 đài quan sát ALMA và Chandra mở ra cánh cửa mới để các nhà thiên văn học hiểu thêm về những 'trái tim quái vật' đang 'ngủ đông'.
Trên tạp chí khoa học The Astrophysical Journal Letters, một nhóm các nhà thiên văn học quốc tế tuyên bố họ đã phát hiện ra bằng chứng về những luồng gió mạnh thổi ra từ lỗ đen Sagittarius A* sau 50 năm tìm kiếm.
Phát hiện này mở ra cơ hội hiếm có để nghiên cứu hành vi của các lỗ đen vũ trụ trong "giai đoạn tĩnh lặng".
Sagittarius A* là lỗ đen quái vật (lỗ đen siêu khối lượng) ở trung tâm thiên hà Milky Way (Ngân Hà) mà Trái Đất chúng ta trú ngụ.
Hình ảnh khu vực trung tâm của thiên hà chứa Trái Đất Milky Way được chụp bởi 2 đài quan sát thiên văn vô tuyến và tia X - Ảnh: ALMA/NASA
Theo Space.com, các nhà khoa học từ lâu đã đề xuất rằng các lỗ đen tạo ra năng lượng khi chúng tiêu thụ vật chất, đẩy vật chất ra khỏi vùng lân cận của chúng, một quá trình được gọi là "gió lỗ đen".
Họ tin rằng điều đó cũng đúng với Sagittarius A*, vốn tồn tại nhờ nguồn cung cấp khí và bụi ít ỏi đến mức giống như một người chỉ ăn 1 hạt gạo mỗi triệu năm.
Nhưng có một bí ẩn: Các nhà khoa học đã không thể thu thập được bằng chứng về "gió lỗ đen" thổi qua trung tâm của Ngân Hà.
Trong nghiên cứu mới này, nhóm tác giả dẫn đầu bởi các nhà thiên văn học Mark Gorski và Lena Murchikova từ Đại học Northwestern (Mỹ) đã kết hợp 2 công cụ quan sát tối tân.
Đầu tiên là ALMA, một mạng lưới kính thiên văn vô tuyến đặt tại sa mạc Atacama của Chile, thứ cung cấp hình ảnh sắc nét nhất trong 5 năm về đám mây khí phân tử lạnh xung quanh lỗ đen trung tâm Ngân Hà.
Dữ liệu ALMA đã hé lộ một hốc trống hình nón dài 3 năm ánh sáng trong đám mây khí lạnh này. Phần hốc trống này có đỉnh nón hướng thẳng về phía lỗ đen.
Các ngôi sao xung quanh không đủ năng lượng để quét sạch một vùng không gian lớn như vậy, vì thế Sagittarius A* là thủ phạm duy nhất tạo ra nguồn năng lượng đó.
Trong khi đó, Đài quan sát tia X Chandra của NASA phát hiện bức xạ tia X - là đặc điểm nhận diện của khí nóng - nằm ngay chính xác tại vị trí hốc trống của khí lạnh mà ALMA tìm thấy. Điều này chứng minh gió nóng từ lỗ đen đã đẩy hoặc nung nóng khí lạnh tại đây.
"Gió không mạnh, và hướng của nó có lẽ thay đổi theo thời gian. Điều đó cho thấy lỗ đen của chúng ta không phải là duy nhất, và vị trí của chúng ta trong vũ trụ cũng không phải là duy nhất" - tiến sĩ Murchikova cho biết.
Trước đây, hầu hết các lỗ đen được quan sát là những con quái vật đang trong trạng thái bùng nổ, ngấu nghiến vật chất. Trên thực tế, đó không phải là trạng thái chủ đạo của chúng.
Vì vậy, cách mà các nhà khoa học phát ra gió lỗ đen từ Sagittarius A* mang lại một cơ hội mới, mở ra cánh cửa để các nhà thiên văn có thể tìm hiểu về các lỗ đen trong trạng thái yên tĩnh, vốn ẩn mình rất đông đúc xung quanh chúng ta.
Anh Thư
Phân tử lưu huỳnh lớn nhất trong một đám mây liên sao
Manh mối mới về hóa học sự sống được phát hiện trong vũ trụ, trong đó phân tử lưu huỳnh lớn nhất trong lịch sử lần đầu tiên xuất hiện trong đám mây liên sao.
Các nhà khoa học từ Viện Vật lý Vũ trụ Max Planck (MPE) ở Đức và Trung tâm Sinh học Vũ trụ (CAB) ở Tây Ban Nha lần đầu tiên phát hiện ra một phân tử lưu huỳnh hình vòng có tên là thiepine (C₆H₆S) trong vùng hình thành sao của đám mây liên sao có tên là "G+0.693–0.027" gần trung tâm Dải Ngân hà. Đây là phân tử lưu huỳnh lớn nhất từng được quan sát bên ngoài Trái đất, và nó có ý nghĩa quan trọng đối với việc nghiên cứu vũ trụ học và nguồn gốc sự sống cổ đại ngoài vũ trụ.
Thiophene là một phân tử hình vòng 6 cạnh gồm sáu nguyên tử carbon, 6 nguyên tử hydro và 1 nguyên tử lưu huỳnh, có cấu trúc tương tự như một số phân tử hữu cơ được tìm thấy trong thiên thạch. Thiophene được quan sát bởi kính viễn vọng vô tuyến IRAM 30 mét ở Tây Ban Nha, xác nhận sự hiện diện của thiophene trong không gian.
Các nhà khoa học đã phát hiện ra phân tử vòng sáu cạnh chứa lưu huỳnh đầu tiên trong một đám mây giữa các vì sao ở trung tâm Dải Ngân hà. Ảnh: MPE/NASA/JPL-Caltech.
Trước đây, các nhà thiên văn học chỉ có thể quan sát được các phân tử sunfua nhỏ gồm 6 nguyên tử trở xuống, vốn rất quan trọng cho sự hình thành protein và enzyme. Tuy nhiên, các phân tử sunfua lớn hơn, phức tạp hơn vẫn chưa được phát hiện trong một thời gian dài, tạo ra một khoảng trống giữa hóa học thiên thạch và hóa học giữa các vì sao. Phát hiện này lần đầu tiên xác nhận các phân tử phức tạp như vậy trong một đám mây liên sao trẻ, cung cấp bằng chứng trực tiếp để hiểu mối liên hệ giữa hóa học giữa các vì sao và sự sống trên Trái đất.
“Đây là lần đầu tiên một phân tử sunfua dạng hình vòng, gồm 13 nguyên tử, được phát hiện rõ ràng trong không gian giữa các vì sao, một bước tiến quan trọng hướng tới việc hiểu mối liên hệ giữa hóa học vũ trụ và các khối cấu tạo cơ bản của sự sống”, Mitsunori Araki, nhà nghiên cứu tại MPE và là tác giả chính, cho biết.
Khám phá này cũng cho thấy có thể còn nhiều phân tử lưu huỳnh phức tạp hơn nữa chưa được phát hiện trong không gian giữa các vì sao.
Mời Quý Độc Giả cùng xem video: “Phát hiện quan trọng trong quá trình khai quật khảo cổ tại Di chỉ Mái đá Ngườm”. Nguồn video: @Báo và Phát thanh Truyền hình Thái Nguyên.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét